Wprowadzenie do Strony Biernej w Angielskim – Klucz do Płynności i Precyzji Językowej

Data: 24.02.2026

Wprowadzenie do Strony Biernej w Angielskim – Klucz do Płynności i Precyzji Językowej

W języku angielskim, podobnie jak w wielu innych językach, istnieje fundamentalny podział na stronę czynną (active voice) i stronę bierną (passive voice). Choć strona czynna, w której podmiot aktywnie wykonuje czynność, jest dominująca w codziennej komunikacji, umiejętne posługiwanie się stroną bierną jest niezbędne dla osiągnięcia pełnej biegłości językowej, a także dla precyzyjnego i formalnego wyrażania myśli. Strona bierna, znana jako passive voice w angielskim, koncentruje się na odbiorcy działania, a nie na jego wykonawcy, przesuwając akcent z „kto to zrobił” na „co się stało” lub „na kogo/co to wpłynęło”.

Zrozumienie i opanowanie konstrukcji biernych otwiera drzwi do świata bardziej złożonych struktur zdaniowych, typowych dla tekstów naukowych, akademickich, raportów, wiadomości czy oficjalnych komunikatów. Pozwala nam wyrażać się w sposób obiektywny, unikać wskazywania sprawcy, gdy jest on nieznany lub nieistotny, a także budować zdania w taki sposób, aby najważniejsze informacje znalazły się na początku, co poprawia czytelność i płynność tekstu. W niniejszym artykule szczegółowo omówimy, czym jest strona bierna w angielskim, jak ją tworzyć w różnych czasach gramatycznych, kiedy stosować, jakie są jej zaawansowane formy oraz jak skutecznie ją ćwiczyć, aby stała się naturalnym elementem Twojego słownictwa.

Anatomia Strony Biernej: Zrozumienie Konstrukcji Zdania

Rdzeń strony biernej w angielskim opiera się na prostej, lecz elastycznej formule: czasownik posiłkowy „to be” w odpowiedniej formie (dopasowanej do czasu, osoby i liczby) + trzecia forma czasownika głównego (past participle). Ta niezmienna struktura jest kluczem do tworzenia zdań biernych w każdym czasie gramatycznym.

1. Czasownik „to be” jako fundament

Rola czasownika „to be” jest tutaj kluczowa. To on przejmuje na siebie wszystkie zmiany gramatyczne – odzwierciedla czas, liczbę i osobę. Oznacza to, że jego forma będzie się zmieniać w zależności od tego, czy mówimy o teraźniejszości, przeszłości czy przyszłości. Na przykład:

  • W Present Simple: is / are
  • W Past Simple: was / were
  • W Present Perfect: has been / have been
  • Z czasownikami modalnymi: can be / must be

Bez względu na formę „to be”, zawsze za nim podąża trzecia forma czasownika głównego. Dla czasowników regularnych jest to zazwyczaj forma z końcówką „-ed” (np. cleaned, painted, finished), natomiast dla czasowników nieregularnych należy zapamiętać ich specyficzne formy (np. written, eaten, done, built).

2. Transformacja z Active Voice na Passive Voice

Kiedy przekształcamy zdanie ze strony czynnej na bierną, zachodzi zasadnicza zmiana ról:

  1. Dopełnienie zdania czynnego staje się podmiotem zdania biernego. To ono wykonuje czynność.
  2. Podmiot zdania czynnego staje się opcjonalnym dopełnieniem agensa w zdaniu biernym, wprowadzonym przez przyimek „by”.
  3. Czasownik główny zmienia się na formę bierną (to be + Past Participle) w odpowiednim czasie.

Spójrzmy na przykład:

Czytaj  Sen dziecka – niewidzialna bitwa o zdrowie i rozwój

Active Voice: The students read the book. (Studenci przeczytali książkę.)

  • Podmiot: The students (wykonawca)
  • Czasownik: read
  • Dopełnienie: the book (odbiorca)

Passive Voice: The book was read by the students. (Książka została przeczytana przez studentów.)

  • Podmiot: The book (odbiorca)
  • Czasownik: was read (forma bierna Past Simple)
  • Dopełnienie agensa: by the students (wykonawca, opcjonalny)

Jak widać, „the book” z dopełnienia stało się podmiotem, a „the students” z podmiotu zostało przesunięte na koniec zdania i poprzedzone „by”.

3. Strona bierna w zdaniach twierdzących, przeczących i pytających

Budowanie zdań w stronie biernej jest elastyczne i pozwala na tworzenie twierdzeń, przeczeń oraz pytań, podobnie jak w stronie czynnej. Zmiany zachodzą głównie w obrębie czasownika „to be”.

  • Zdania twierdzące: Podmiot + forma „to be” + Past Participle (+ by agens).

    • The report was written yesterday. (Raport został napisany wczoraj.)
    • New houses are being built in this area. (Nowe domy są budowane w tej okolicy.)
  • Zdania przeczące: Podmiot + forma „to be” + not + Past Participle (+ by agens).

    • The letter was not sent. (List nie został wysłany.)
    • These emails haven’t been checked yet. (Te maile nie zostały jeszcze sprawdzone.)
  • Zdania pytające: Forma „to be” + Podmiot + Past Participle (+ by agens)? (lub słówko pytające + forma „to be” + podmiot + Past Participle?)

    • Was the car repaired? (Czy samochód został naprawiony?)
    • When will the project be finished? (Kiedy projekt zostanie ukończony?)
    • Has the payment been received? (Czy płatność została odebrana?)

Zrozumienie tej podstawowej struktury i jej modyfikacji w różnych trybach jest kluczowe do poprawnego i swobodnego używania strony biernej w języku angielskim.

Kiedy Strona Bierna Jest Niezbędna? Praktyczne Zastosowania i Konteksty

Wybór między stroną czynną a bierną to nie tylko kwestia gramatyki, ale przede wszystkim stylistyki i komunikacji. Istnieją konkretne sytuacje, w których strona bierna w angielskim jest nie tylko preferowana, ale wręcz niezbędna do efektywnego przekazu. Świadome stosowanie tej konstrukcji świadczy o zaawansowanej znajomości języka.

1. Gdy wykonawca czynności jest nieznany, nieistotny lub oczywisty

Jest to najczęstszy powód użycia strony biernej. Jeśli nie wiemy, kto wykonał daną czynność, albo jego tożsamość nie ma znaczenia dla kontekstu, lub jest to na tyle ogólny sprawca, że nie ma potrzeby go wskazywać, strona bierna jest idealnym rozwiązaniem.

  • My bike was stolen last night. (Mój rower został skradziony zeszłej nocy. – Nie wiem, kto to zrobił.)
  • The city hall was built in 1850. (Ratusz został zbudowany w 1850 roku. – Wykonawca jest historycznie mało znaczący dla tej informacji.)
  • Parking is not allowed here. Cars will be towed. (Parkowanie jest tutaj zabronione. Samochody będą odholowywane. – Wiadomo, że zrobi to odpowiednie służby, więc nie trzeba ich wymieniać.)

2. W tekstach formalnych, akademickich i naukowych

W dziedzinach nauki, techniki, prawa czy dziennikarstwa, obiektywność i dążenie do bezosobowego przedstawiania faktów są kluczowe. Strona bierna pozwala skupić się na procesach, wynikach badań i faktach, a nie na osobach odpowiedzialnych za ich odkrycie czy przeprowadzenie. Zapewnia to neutralny i autorytatywny ton.

  • The data was collected over a period of three months. (Dane zostały zebrane w okresie trzech miesięcy.)
  • Further research is required to confirm these findings. (Wymagane są dalsze badania w celu potwierdzenia tych ustaleń.)
  • It is believed that the universe is constantly expanding. (Uważa się, że wszechświat ciągle się rozszerza. – Konstrukcja bezosobowa to bierna forma raportująca, o której wspomnimy później.)

3. Aby podkreślić odbiorcę działania lub samą czynność

Czasami ważniejsze jest to, co się dzieje z podmiotem, niż to, kto jest sprawcą. Przenosząc odbiorcę na pozycję podmiotu zdania, nadajemy mu większe znaczenie i uwagę czytelnika lub słuchacza.

  • The President was informed about the crisis. (Prezydent został poinformowany o kryzysie. – Skupiamy się na Prezydencie i fakcie poinformowania, a nie na tym, kto go poinformował.)
  • Many trees were damaged during the storm. (Wiele drzew zostało uszkodzonych podczas burzy. – Nacisk na to, co stało się z drzewami.)
Czytaj  Wprowadzenie do Świata Kolagenu: Dlaczego Warto Go Suplementować?

4. Aby unikać odpowiedzialności lub być bardziej dyplomatycznym

Strona bierna może być używana celowo, aby unikać bezpośredniego przypisywania odpowiedzialności za błędy lub nieprzyjemne sytuacje. Jest to forma łagodzenia przekazu.

  • Mistakes were made. (Błędy zostały popełnione. – Zamiast: „Ja/My popełniliśmy błędy.”)
  • Your application has been rejected. (Twoje podanie zostało odrzucone. – Brzmi bardziej formalnie i mniej osobiście niż: „Odrzuciliśmy twoje podanie.”)

5. Gdy chcemy zachować spójność tematyczną

W tekście, gdzie jeden temat jest konsekwentnie rozwijany, użycie strony biernej może pomóc w utrzymaniu spójności. Jeżeli głównym tematem jest jakiś przedmiot lub idea, a nie osoba, która z tym przedmiotem lub ideą coś robi, strona bierna naturalnie utrzymuje ten temat w roli podmiotu kolejnych zdań.

  • This painting was acquired in 1950. It is believed to be a masterpiece, and will be exhibited next month. (Ten obraz został nabyty w 1950 roku. Uważa się go za arcydzieło i zostanie wystawiony w przyszłym miesiącu.)

Powyższe konteksty jasno pokazują, że strona bierna w angielskim to nie tylko opcjonalna struktura, ale potężne narzędzie stylistyczne i komunikacyjne, które należy świadomie stosować.

Strona Bierna Przez Czasy: Kompleksowy Przegląd Form Gramatycznych

Jak już wspomniano, czasownik „to be” jest elementem, który odzwierciedla czas gramatyczny w zdaniu biernym. Zrozumienie, jak zmienia się jego forma w poszczególnych czasach, jest kluczowe dla poprawnego użycia strony biernej w angielskim.

1. Strona bierna w czasach teraźniejszych

a) Present Simple Passive

Używamy, gdy mówimy o rutynowych czynnościach, faktach, prawach natury, ogólnych prawdach, które są wykonywane na podmiocie.

  • Struktura: podmiot + am/is/are + Past Participle
  • Przykład Active: They clean the office every day. (Oni sprzątają biuro każdego dnia.)
  • Przykład Passive: The office is cleaned every day. (Biuro jest sprzątane każdego dnia.)
  • Inne przykłady:
    • English is spoken all over the world. (Angielski jest mówiony na całym świecie.)
    • Books are published annually. (Książki są wydawane każdego roku.)
    • The rules are not followed. (Zasady nie są przestrzegane.)

b) Present Continuous Passive

Stosowany, aby opisać czynność, która jest w trakcie wykonywania w danym momencie, a podmiot jest jej odbiorcą.

  • Struktura: podmiot + am/is/are being + Past Participle
  • Przykład Active: Someone is painting the house. (Ktoś maluje dom.)
  • Przykład Passive: The house is being painted. (Dom jest malowany.)
  • Inne przykłady:
    • A new bridge is being built across the river. (Nowy most jest budowany przez rzekę.)
    • The documents are being prepared for the meeting. (Dokumenty są przygotowywane na spotkanie.)
    • The children are not being taught properly. (Dzieci nie są odpowiednio nauczane.)

2. Strona bierna w czasach przeszłych

a) Past Simple Passive

Służy do opisywania czynności, które zostały wykonane w przeszłości i zakończyły się, a podmiot był ich odbiorcą.

  • Struktura: podmiot + was/were + Past Participle
  • Przykład Active: They found the treasure yesterday. (Znaleźli skarb wczoraj.)
  • Przykład Passive: The treasure was found yesterday. (Skarb został znaleziony wczoraj.)
  • Inne przykłady:
    • The car was damaged in the accident. (Samochód został uszkodzony w wypadku.)
    • Many famous songs were written by him. (Wiele słynnych piosenek zostało napisanych przez niego.)
    • The instructions were not given clearly. (Instrukcje nie zostały jasno przekazane.)

b) Past Continuous Passive

Opisuje czynność, która była w trakcie wykonywania w określonym momencie w przeszłości, a podmiot był jej odbiorcą.

  • Struktura: podmiot + was/were being + Past Participle
  • Przykład Active: They were discussing the plan when I arrived. (Oni omawiali plan, kiedy przyszedłem.)
  • Przykład Passive: The plan was being discussed when I arrived. (Plan był omawiany, kiedy przyszedłem.)
  • Inne przykłady:
    • The road was being repaired all morning. (Droga była naprawiana przez cały ranek.)
    • New houses were being built there last year. (Nowe domy były tam budowane w zeszłym roku.)
    • The children weren’t being watched carefully enough. (Dzieci nie były wystarczająco uważnie pilnowane.)

3. Strona bierna w czasach Perfect

Czasy Perfect w stronie biernej kładą nacisk na związek przeszłości z teraźniejszością (Present Perfect) lub na ukończenie czynności przed innym wydarzeniem/momentem (Past Perfect, Future Perfect).

Czytaj  Mnożenie i Jego Czynniki: Fundament Arytmetyki

a) Present Perfect Passive

Używany, gdy czynność została wykonana w nieokreślonym czasie w przeszłości, a jej skutki są widoczne lub mają znaczenie teraz.

  • Struktura: podmiot + has/have been + Past Participle
  • Przykład Active: Someone has broken the window. (Ktoś zbił okno.)
  • Przykład Passive: The window has been broken. (Okno zostało zbite.)
  • Inne przykłady:
    • My car has been serviced twice this year. (Mój samochód był serwisowany dwa razy w tym roku.)
    • A new book has just been published. (Właśnie została wydana nowa książka.)
    • The email hasn’t been sent yet. (E-mail nie został jeszcze wysłany.)

b) Past Perfect Passive

Wskazuje, że czynność w stronie biernej została ukończona przed innym wydarzeniem lub momentem w przeszłości.

  • Struktura: podmiot + had been + Past Participle
  • Przykład Active: They had finished all the work before the deadline. (Zakończyli całą pracę przed terminem.)
  • Przykład Passive: All the work had been finished before the deadline. (Cała praca została zakończona przed terminem.)
  • Inne przykłady:
    • The report had been submitted when the manager asked for it. (Raport został złożony, gdy menadżer o niego zapytał.)
    • The stolen items had been recovered by the police. (Skradzione przedmioty zostały odzyskane przez policję.)
    • The decision hadn’t been made before the meeting. (Decyzja nie została podjęta przed spotkaniem.)

c) Future Perfect Passive

Określa czynność, która zostanie ukończona do pewnego momentu w przyszłości, z perspektywy odbiorcy działania.

  • Struktura: podmiot + will have been + Past Participle
  • Przykład Active: They will have completed the project by next month. (Oni ukończą projekt do przyszłego miesiąca.)
  • Przykład Passive: The project will have been completed by next month. (Projekt zostanie ukończony do przyszłego miesiąca.)
  • Inne przykłady:
    • The new airport will have been built by 2030. (Nowe lotnisko zostanie zbudowane do 2030 roku.)
    • All tickets will have been sold out by noon. (Wszystkie bilety zostaną wyprzedane do południa.)
    • The problem won’t have been solved by then. (Problem nie zostanie rozwiązany do tego czasu.)

4. Strona bierna z czasownikami modalnymi (Modal Passive Voice)

Czasowniki modalne (can, could, may, might, must, should, ought to, will, would) również mogą występować w stronie biernej. Struktura jest bardzo prosta.

  • Struktura: podmiot + czasownik modalny + be + Past Participle
  • Przykład Active: You must do your homework. (Musisz odrobić pracę domową.)
  • Przykład Passive: Your homework must be done. (Twoja praca domowa musi być odrobiona.)
  • Inne przykłady:
    • The package can be sent tomorrow. (Paczka może zostać wysłana jutro.)
    • The report should be reviewed carefully. (Raport powinien zostać starannie przejrzany.)
    • This problem might be solved soon. (Ten problem może zostać wkrótce rozwiązany.)
    • The decision could have been made earlier. (Decyzja mogła być podjęta wcześniej. – Konstrukcja modal perfect passive)

5. Strona bierna w Future Simple

Opisuje czynność, która zostanie wykonana w przyszłości, a podmiot będzie jej odbiorcą.

  • Struktura: podmiot + will be + Past Participle
  • Przykład Active: They will deliver the pizza. (Dostarczą pizzę.)
  • Przykład Passive: The pizza will be delivered. (Pizza zostanie dostarczona.)
  • Inne przykłady:
    • The new rules will be announced next week. (Nowe zasady zostaną ogłoszone w przyszłym tygodniu.)
    • The repairs will be completed by Friday. (Naprawy zostaną ukończone do piątku.)
    • The event won’t be cancelled. (Wydarzenie nie zostanie odwołane.)

Zaawansowane Konstrukcje Bierne: Impersonal Passive i Causative Have/Get

Oprócz podstawowych konstrukcji biernych, strona bierna w angielskim oferuje również bardziej zaawansowane formy, które pozwalają na jeszcze większą elastyczność i precyzję w wyrażaniu myśli, szczególnie w kontekstach formalnych i informacyjnych.

1. Konstrukcje bezosobowe (Impersonal Passive)

Konstrukcje bezosobowe w stronie biernej są niezwykle popularne w języku angielskim, zwłaszcza w mediach, raportach i tekstach naukowych. Pozwalają one na ogólne stwierdzenia bez wskazywania konkretnego źródła informacji, co nadaje im charakter ogólnie przyjętej prawdy lub powszechnej opinii. Istnieją dwie główne struktury bezosobowe:

a) It is said/thought/believed that… (Mówi się/Uważa się/Wierzy się, że…)

Ta konstrukcja rozpoczyna zdanie od bezosobowego „It”, po którym następuje forma bierna czasownika raportującego (np. say, think, believe, know, report, understand, expect) i klauzula „that…”.

  • Struktura: It + be + Past Participle (reporting verb) + that + klauzula
  • Przykłady:
    • It is said that he is the best doctor in town. (Mówi się, że jest najlepszym lekarzem w mieście.)
    • It is believed that the economy will recover soon. (Uważa się, że gospodarka wkrótce się poprawi.)
    • It was reported that the negotiations were successful. (Poinformowano, że negocjacje zakończyły się sukcesem.)

b) Podmiot + is/are/was/were said/thought/believed to (be/have been)… (Mówi się/Uważa się/Wierzy się, że (jest/był)…)

W tej konstrukcji podmiot (osoba lub rzecz, której dotyczy raportowana informacja) staje się podmiotem zdania biernego, a po czasowniku raportującym w stronie biernej następuje bezokolicznik (to-infinitive).

Dominika Jasińska

O Autorze

Jestem Dominika Jasińska, redaktorka i założycielka bloga ruskorex.pl, który powstał z mojej pasji do dzielenia się rzetelną wiedzą medyczną z jak najszerszym gronem odbiorców. Specjalizuję się w tłumaczeniu skomplikowanych zagadnień zdrowotnych na przystępny język, poruszając tematy od medycyny rodzinnej i profilaktyki, przez najnowsze odkrycia naukowe, aż po praktyczne porady dotyczące zdrowego stylu życia. Wierzę, że każdy ma prawo do dostępu do wiarygodnych informacji medycznych, dlatego na ruskorex.pl znajdziecie treści, które pomogą Wam podejmować świadome decyzje o własnym zdrowiu i zdrowiu Waszych bliskich.